Algemeen

De energiekosten rijzen de pan uit, wat nu?

Harry Roetert
26 jan 2022

Het kan je niet ontgaan zijn: de energieprijzen zijn in de tweede helft van 2021 sterk gestegen. Maar niet voor iedereen. De kosten hangen af van het energiecontract dat je hebt. Hoe zit dat precies? We leggen het uit voor verschillende situaties. 

Waarom stijgen de energieprijzen zo hard?

Aan het begin van de coronacrisis vlogen de energieprijzen omlaag. Wereldwijd verbruikte het bedrijfsleven een stuk minder energie. Ook de zachte winter speelde daarin een rol.

In 2021 gebeurde juist het omgekeerde. Het aanbod daalde doordat er minder gas ingevoerd werd uit Rusland en we in Nederland (Groningen) steeds minder gas uit de grond halen. Bovendien waren veel Europese gasvelden in onderhoud. Door het weer opstarten van de economie in combinatie met een koud voorjaar nam de vraag sterker toe dan gedacht.

Die toenemende vraag, het beperkte aanbod en de tekorten in de gasvoorraden zorgden in een recordtempo voor een enorme prijsstijging.  

Er is een tekort aan gas, waarom wordt stroom dan ook duurder?

Energiecentrales gebruiken gas, kolen en biomassa om stroom op te wekken. Er is in Nederland namelijk nog niet voldoende stroom beschikbaar uit zon en wind. Door de hoge gasprijs is er automatisch meer vraag naar kolen. De grondstoffen om stroom te maken, zijn nu dus duurder. Dat zie je terug in de stroomprijs.

Daarbovenop zorgt de stijging van de CO2-heffing ook nog eens voor een extra prijsverhoging.

Corrigeert de markt zichzelf?

Na een enorme piek in de prijzen rond de kerst, is de energieprijs de afgelopen weken weer gedaald. Doordat op dit moment in Azië de prijzen van gas lager zijn dan in Europa, komen de schepen met LNG nu richting Europa. Daardoor stijgt het aanbod van gas op de Europese markt. 

Ontwikkeling APX (kale stroomprijs) in 2021 en de eerste weken van 2022.

Wat betekenen de ontwikkelingen voor de stroomkosten voor bedrijven?

Voor een bedrijf met een stroomverbruik van 50.000 kWh /jaar zijn de totale stroomkosten in de afgelopen 10 jaar geleidelijk gestegen van ca. € 5.000 naar € 6.000 per jaar. Dit komt met name door de hogere energiebelasting.

De stroomkosten in 2021 zijn echter meer dan verdubbeld tot ca. € 14.000 per jaar. Om een deel van deze tegenvaller te compenseren, heeft het nieuwe kabinet de tarieven voor de energiebelasting voor 2022 verlaagd (vooral voor particulieren).

Moet ik mijn contract aanpassen?

Wat kun je nu het beste doen? Als je een contract hebt met een variabele prijs kun je beter niets doen. De stroomprijs volgt namelijk de marktprijzen, zowel omhoog als omlaag. Je kunt nu de prijs alleen op een erg hoog niveau vastzetten. Het biedt dus wel zekerheid, maar het geeft alleen voordeel als de prijzen nog veel verder gaan stijgen.

Ook een contract met een vaste prijs kun je beter niet aanpassen. Als het contract vóór de grote prijsstijgingen (juni 2021) is vastgezet, profiteer je nu nog van de lagere prijs. Zodra het contract afloopt en je sluit dan geen nieuw contract af, wordt de prijs automatisch variabel. Dat is op dit moment waarschijnlijk ook de beste keuze. Je hoeft dan niets te doen.

Let op: alleen wanneer je in het laatste kwartaal van 2021 nog een vaste (hoge) prijs hebt afgesproken, is het de moeite om te kijken naar een aanpassing. Let dan wel op een eventuele ‘opzegvergoeding’.

Moet ik mijn voorschotbedrag aanpassen?

De voorschotbedragen worden automatisch 2x per jaar aangepast. Bij de snelle stijging van het afgelopen halve jaar kan dat betekenen dat je een behoorlijk bedrag moet bijbetalen. Om verrassingen te vermijden, kun je ook zelf om een aanpassing van het voorschotbedrag vragen.

Wat gebeurt er bij een faillissement van de energieleverancier?

Als je energieleverancier failliet gaat, krijg je sowieso een tijdelijk maandcontract aangeboden door 1 van de andere energieleveranciers. Binnen die maand kun je dan nog zonder beperkingen kiezen voor een ander bedrijf. Op dit moment raden we dus een contract aan met een variabele prijs.

Als je ook zelf stroom opwekt met zonnepanelen en in de zomer dus teruglevert, heb je te maken met de ‘terugleververgoeding’ van het energiebedrijf. Bij een kleinverbruik-aansluiting (max. 3x80Amp.) is dat meestal een vaste terugleververgoeding van rond de € 0,07 /kWh. Dat was in de afgelopen jaren een mooie vergoeding, maar nu ligt dit natuurlijk ver onder de marktprijs. 

Bij een grootverbruikaansluiting zijn de contracten gebaseerd op variabele prijzen. De afnameprijs en de terugleverprijs worden hierbij maandelijks vastgesteld op basis van de EPEX. Het verschil daartussen kan variëren per maand.

Moet ik nu snel investeren in eigen opwek?

Bij de huidige energieprijzen is het natuurlijk logisch om een investering in zonnepanelen of een kleine windmolen te overwegen. Laat je daarbij echter niet alleen door de waan van de dag leiden. Bij een goede overweging hoort een duidelijke toekomstvisie van het bedrijf en een realistische inschatting van de marktprijzen voor de komende 10 jaar. Uiteraard kunnen wij je daarbij helpen.

Meer weten?

Wil je meer weten over de energieprijzen? Of eens vrijblijvend sparren over wat slim is in jouw situatie? Neem dan contact op met Harry Roetert, Bedrijfsspecialist Duurzaamheid en Nieuwe Energie.

Extra figuren & tabellen 

Op basis van: 

- Kale stroomprijs APX-jaargemiddelde ( 2022 gelijk aan 2021, als aanname)

- EB en ODE volgens vastgestelde tabellen belastingdienst 

Meer informatie? Neem contact op met Harry Roetert
Neem contact op met Harry Roetert